نوف سایت ادبی نوشین شاهرخی

بازگشت به صفحه قبل

 

زندگی و آثار استاد جلال خالقی مطلق

زندگی‌نامه

جلال خالقی مطلق، متولد 20 شهریور 1316 در تهران؛ اخذ دیپلم در سال 1337 از دبیرستان مروی در تهران؛ اخذ درجهٔ دکتری در سال 1349 (1970) از دانشگاه کلن (آلمان) در رشته‌های شرقشناسی، مردم‌شناسی و تاریخ قدیم؛ تدریس زبان و ادبیات فارسی و فرهنگ ایران از سال 1350 (1971) در بخش ایران‌شناسی دانشگاه هامبورگ (آلمان)

 

 

الف ـ تألیفات  (کتاب، مقاله، ترجمه، سخنرانی)

ابوالقاسم فردوسی، شاهنامه، دفتر یکم، نیویورک 1366، سی و چهار + 374 صفحه.

ابوالقاسم فردوسی، شاهنامه، دفتر دوم، نیویورک 1369، چهارده + 491 صفحه.

ابوالقاسم فردوسی، شاهنامه، دفتر سوم، چهارده + 420 صفحه، کالیفرنیا ـ نیویورک 1371/ 1992.

ابوالقاسم فردوسی، شاهنامه، دفتر چهارم، چهارده + 497 صفحه، کالیفرنیا ـ نیویورک 1373/ 1994.

ابوالقاسم فردوسی، شاهنامه، دفتر پنجم، کالیفرنیا و نیویورک 1375/ 1997.

ابوالقاسم فردوسی، شاهنامه، دفتر ششم (با همکاری محمود امیدسالار)، نیویورک 1384/ 2005.

ابوالقاسم فردوسی، شاهنامه، دفتر هفتم (با همکاری ابوالفضل خطیبی)، نیویورک 1386/ 2007.

ابوالقاسم فردوسی، شاهنامه، دفتر هشتم، نیویورک 1386/ 2008.

"ابوعلی بلخی"، دانشنامهٔ ایران و اسلام، دفتر 8، تهران 1357، ص 1073ـ 1078.

"ابوعلی بلخی"، دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی، ج1، ص 155ـ 156.

"ابومنصور محمدبن عبدالرّزاق"، دانشنامهٔ ایران و اسلام، دفتر 8، تهران 1357، ص 1110ـ 1111.

"ابومنصور محمدبن عبدالرّزاق"، دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی، ج1، تهران 1384، ص 182ـ 184.

"ابومنصور مَعْمَری"، دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی، ج1، ص 184.

"اجناس"، دانشنامهٔ ایران و اسلام، دفتر 9، تهران 1357، ص 1192 ـ 1193.

"ادب"، دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی، ج1، ص 243ـ 251.

"آزارکامی و خودآزارکامی در شعر فارسی"، کارنامه 1373/ 1، ص 19ـ 33.

از ایران چه نامی‌تر؟ پیک مهر 1379/ 104 ـ 105، ص 12ـ 14.

"از شاهنامه تا خداینامه"، نامهٔ  ایران باستان 1386/ 1ـ 2، ص 3ـ 115.

"از گِل شعر تا گُل شعر (نظر نظامی دربارهٔ شعر و شاعری)"، ایران‌شناسی 1370/ 3، ص499ـ 512.

اساس اشتقاق فارسی. تألیف پاول هرن ـ هاینریش هوبشمان. ترجمه و تنظیم با نقل شواهد فارسی و پهلوی از: جلال خالقی مطلق، جلد نخست آ ـ خ، تهران 2536، هشتاد و یک + 696 صفحه. معرفی آن: آینده 1385/ 10ـ 12، ص 927ـ 928؛ آینده 1359/ 5 ـ6، ص 382ـ 391.

"اسدی طوسی، دربارهٔ شرح حال اسدی، هویّت ممدوحان او، تعیین زمان تألیف کتاب الابنیه، مناظرات اسدی"، مجلّهٔ دانشکدهٔ ادبیّات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی، 1356/ 4، ص 643 ـ 678؛ 1357/ 1، ص 68ـ130.

"اشتقاق‌سازی عامیانه در شاهنامه"، ایران‌شناسی 1378/ 1، ص 158ـ 165.

"اشکبوس"، دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی، ج1، ص 440.

"آغاز و انجام داستان‌های شاهنامه"، یکی قطره باران (جشن‌نامهٔ استاد دکتر زریاب خوئی) به کوشش احمد تفضلی، تهران 1370، ص541 ـ 549.

"افتادگی‌ها و افزودگی‌های آماری از شش دستنویس شاهنامه"، نامهٔ بهارستان 85 ـ 1384/ 11 ـ 12، ص 243ـ 254.

"افسانهٔ بانوی حصاری و پیشینهٔ قالب ادبی آن"، رودکی (چاپ کلن) 1371/ 1، ص52 ـ56.

"اهمیت شاهنامهٔ فردوسی"، کنگرهٔ بزرگداشت شاهنامهٔ فردوسی، کلن [1370/ 1991]، ص123ـ 141.

"اهمیت و خطر مآخذ جنبی در تصحیح شاهنامه"، ایران‌شناسی 1374/ 4، ص 728ـ 751.

"ایران در گذشت روزگاران"، ایران‌شناسی 1371/ 2، ص236ـ 243. تجدید چاپ با عنوان: "ایران در دوران باستان"، هستی 1372/ 1، ص68 ـ 75؛ تجدید چاپ با همین عنوان و خط کریلیک توسط بحرالدین علوی در: دُر دری، شمارهٔ 10، ص12، تاجیکستان 1993؛ زیراکس آن در روزنامهٔ جنوب، 28 شهریور 1372، شمارهٔ 3447، ص3.

"ایران‌گرایی در شاهنامه"، فصلنامهٔ هستی 1371/ 1، ص174ـ 177.

ایرانیات در کتاب بزم فرزانگان، اثر آثنایُس، 122 صفحه، تهران 1386.

"ببر بیان"، ایران‌نامه 1366/ 2، ص 200ـ 227؛ 1367/ 3، ص 382ـ 416.

"بدیهه‌سرایی شفاهی و شاهنامه"، ایران‌شناسی 1376/ 1، ص 38ـ 50.

"بزرگمهر بُختگان"، دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی، ج2، تهران 1386، ص 10ـ 12.

"بیژن و منیژه"، دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی، ج2، ص 98ـ 100.

"بیژن و منیژه و ویس و رامین ( مقدمه‌ای بر ادبیات پارتی و ساسانی)"، ایران‌شناسی 1369/ 2، ص273ـ 298. تجدید چاپ: ادب پهلوانی (از: محمد مهدی مؤذن جامی، تهران1379)، ص293ـ 319.

"بار و آیین آن در ایران"، ایران‌نامه 1366/ 3، ص392ـ 438؛ 1، ص34ـ 75؛ 1367/ 1، ص 183؛ ایران‌شناسی 1369/ 1، ص229ـ 230.

"ببر بیان (رویین‌تنی و گونه‌های آن)"، ایران‌نامه 1366/ 2، ص200ـ 227؛ 1367/ 3، ص382ـ 416.

"بحثی در شیوه‌های تصحیح متون" (پاسخ به یک نقد)، فصل کتاب 1370/ 3، ص 11ـ 44.

"برشک هزبر و پلنگان منم"، آینده 1359/ 7ـ 8، ص498ـ 500.

"پاسداران دژ پترا (به روایت پرکُپیوس)"، ایران‌نامه 1363/ 3، ص382ـ 401.

"پزشکی در ایران باستان"، جهان پزشکی (دوسلدورف آلمان)، سال چهارم، شماره ٔ چهارم، مهر 1346، ص3ـ 13.

"پشوتن یا فرشیدورد"، مجلهٔ دانشکدهٔ ادبیّات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی، 1357/ 3، ص 543 ـ 558.

"پیرامون وزن شاهنامه"، ایران‌شناسی 1369/ 1، ص48ـ 63.

"تاریخ روز پایان نظم شاهنامه"، ایران‌شناسی 1379/ 4، ص 781ـ 784.

تئودور نولدکه، "دیو سپید مازندران" (ترجمه با افزوده‌ها)، ایران‌شناسی 1379/ 3، ص 552 ـ 558.

تئودور نولدکه، "گفتاری در پژوهش شاهنامه"، ترجمه و تعلیقات، سیمرغ 1355/ 4، ص 91ـ 107.

ترجمهٔ "نامه‌ای از مرحوم یونکر به شادروان نوشین"، ایران‌شناسی 1372/ 3، ص 591 ـ 595.

"تصحیف درفش به درخت در ترجمهٔ تفسیر طبری"، کلک 1369/ 11ـ 12، ص 67 ـ 68.

"تصحیف واژهٔ باختن در اغلب نسخه‌های خطی شاهنامه"، نشریهٔ دانشکدهٔ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه آذرآبادگان، 1354/ 114، ص306ـ 311.

"تطهیر معنوی با آب در شاهنامه"، کلک 1369/ 8، ص181ـ 183.

"تکرار در شاهنامه"، ایران‌شناسی 1380/ 3، ص 526 ـ551؛ 1380/ 4، ص 814 ـ 838.

"تن‌کامه‌سرایی در ادب فارسی"، ایران‌شناسی 1375/ 3، ص 15ـ 54.

"تو را که دست بلرزد گهر چه دانی سُفت!"، ایران‌شناسی 1372/ 1، ص 89 ـ 95.

"جای درفش. پیشاپیش یا در پس پشت؟"، سخن، دورهٔ 24، شمارهٔ 10 و 11، ص1053ـ 1064.

"جوان بود و از گوهر پهلوان"، ناموارهٔ دکتر محمود افشار، جلد 1، تهران 1364، ص332ـ 358.

"جهان‌شناسی شاهنامه"، ایران‌شناسی 1370/ 1، ص55 ـ 70.

"چرا انوشروان را دادگر نامیده‌اند"، پر، شمارهٔ 86، ص 16ـ 20؛ تجدید چاپ در: هستی 1372/ 2، ص109ـ 116.

"چند توضیح دربارهٔ دستنویس فلورانس"، کلک 1369/ 10، ص224ـ 228.

چند یادداشت بر مقالهٔ "ایران در گذشت روزگاران"، ایران‌شناسی 1371/ 4، ص692 ـ706؛ 1372/ 2، ص307ـ 323.

چند یادداشت دیگر بر مقالهٔ "ایران در گذشت روزگاران"، ایران‌شناسی 1373/ 1، ص 28ـ 43.

"چو این داستان سربسر بشنوی"، کلک 1370/ 18ـ 19، ص112ـ 128.

"چهل و یک نکته در ابیات شاهنامه"، ناموارهٔ دکتر محمود افشار، جلد 3، تهران 1366، ص1828ـ 1856.

"حاشیه‌ای بر تاریخچهٔ کتاب‌آرایی در ایران"، ایران‌شناسی 1385/ 3، ص 395ـ 418.

"حافظ و حماسهٔ ملی ایران"، ایران‌نامه 1367/ 4، ص 565 ـ 573.

حماسه (پدیده‌شناسی تطبیقی شعر پهلوانی)، 214 صفحه، تهران 1386.

"حماسه"، دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی، ج2، ص 738ـ 745.

"حماسه‌سرای باستان"، سیمرغ 1357/ 5، ص 3ـ 27. 

"خیام و موضوع شاعری او"، ایران‌شناسی 1376/ 4، ص 730ـ 733.

"داستانی از ادبیات از دست رفتهٔ پهلوی"، نامهٔ ایران باستان 1384/ 1ـ2، ص 17ـ 23.

"دربارهٔ چند بیت شاهنامه"، سخن، دورهٔ 25، شمارهٔ 2، ص195ـ 206.

"دربارهٔ عنوان داستان دوازده‌رخ"، محیط ادب، تهران 1358؛ ص156 ـ 163.

"دربارهٔ لقب بهرام، سردار مشهور ساسانی"، یادنامهٔ دکتر تفضّلی، به کوشش علی‌اشرف صادقی، تهران 1379، ص 161ـ 162.

"دربارهٔ مقدمهٔ داستان رستم و سهراب"، سیمرغ (نشریهٔ بنیاد شاهنامهٔ فردوسی)، 1354/ 2، ص61 ـ72.

"دربارهٔ موبدان پزشک و فن مداوا در ایران باستان"، جهان پزشکی (چاپ کلن)، سال هفتم، شمارهٔ 3، تیر 1349، ص 40ـ 45.

"در پیرامون منابع فردوسی"، ایران‌شناسی 1377/ 3، ص 512 ـ 539.

"درگذشت استاد ذبیح‌الله صفا"، کارنامه 1378/ 5، ص 27ـ 29.

"دستنویس شاهنامه مورخ 614 هجری قمری" (دستنویس فلورانس)، ایران‌نامه 1367، ص63 ـ94.

"دستنویس نویافته از شاهنامهٔ متعلق به کتابخانهٔ دیرسن‌ژوزف در بیروت"، نامهٔ بهارستان 1386/ 13، ص 1ـ 66.

"دو نامه دربارهٔ بدیهه‌سرایی شفاهی و شاهنامه"، ایران‌شناسی 1376/ 1، ص38 ـ 50.

"دو نکته در ابیات شاهنامه"، ایران‌شناسی 1381/ 3، ص 593 ـ 596.

"رسم‌خط شاهنامه"، ایران‌شناسی 1368/ 2، ص335ـ 349؛ 1، ص489ـ 503.

"روزی به ترانه‌ای به چنگ آورمت (در پیرامون رباعی)"، ایران‌شناسی 1376/ 2، ص 252ـ 258.

"زیبایی کمال مطلوب در زن در فرهنگ ایران"، ایران‌شناسی 1375/ 4، ص 703ـ 716.

سخن‌های دیرینه (سی گفتار دربارهٔ فردوسی و شاهنامه)، تهران 1381، 488 صفحه. چاپ دوم، تهران 1386. دربارهٔ آن: مرتضی هاشمی‌پور، "سخن‌های تازه در سخن‌های دیرینه"، بخارا 1382/ 29ـ 30، ص 320ـ 325؛ ابوالفضل خطیبی، گامهایی استوار در پیشبرد "شاهنامه‌شناسی"، نشر دانش 1382/ 2، ص 56 ـ 57؛ سجاد آیدنلو، "سخنهای دیرینه یاد آوریم"، ادبیات و فلسفه 1382/ 2، ص 108ـ 117؛ پژمان اکبرزاده، "ایران در گذشت روزگاران"، بخارا 1382/ 32، ص 293 ـ 296؛ جلال متینی، "سخن‌های دیرینه"، ایران‌شناسی 1382/ 3، ص 647 ـ 648؛ محمد گلبن، بخارا 1383/ 36، ص 316ـ 319؛ محمد رسول دریاگشت، بخارا 1382/ 31، ص 307ـ 309.

"سرگذشت زبان فارسی"، ایران‌شناسی 1368/ 1، ص76ـ 87.

"سروآزاد"، کارنامه 1377/ 4، ص 45 ـ 48. چاپ دوم: پر 1378/ 159، ص 10ـ 11.

"سلامان و ابسال از عبدالرحمن جامی"، تخلیص، ماه نو، 1336، شمارهٔ 3، ص 73ـ 90.

"سی نکته در ادبیات شاهنامه"، آینده 1361/ 9، ص 575 ـ 582؛ 11، ص 790 ـ 798.

"طوس زادگاه دقیقی است؟"، فردوسی و ادبیات حماسی (مجموعهٔ سخنرانیهای نخستین جشن طوس، مشهد ـ تیرماه 1354)، تهران 1355، ص 117ـ 128.

""عمر خیام و ادبیات آلمان"، صدای آلمان، در تاریخ 2/ 8/ 67 و 16/ 8/ 67.

عناصر درام در برخی از داستان‌های شاهنامه"، ایران‌نامه 1370/ 1، ص 52 ـ 75.

"فرامرزنامه"، ایران‌نامه، 1361/ 1، ص22ـ 45.

"فرامرزنامه"، نشریهٔ دانشکدهٔ ادبیّات و علوم انسانی دانشگاه تبریز، 1362/ 128ـ 129، ص 85 ـ121.

"فرهنگ گرشاسپنامه"، یغمای سی و دوم (یادنامهٔ حبیب یغمائی)، به کوشش ایرج افشار، تهران 1370، ص67 ـ100.

"قطعاتی از اسطوره‌های ایرانی در نوشته‌های گریگور ماگیستروس"، نشریهٔ دانشکدهٔ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه آذرآبادگان، 1353/ 109، ص69 ـ 89.

"قواعد و ضوابط تصحیح متن شاهنامه"، مجلّهٔ دانشکدهٔ ادبیّات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی، 1354/ 4، ص716ـ 763.

"کاربرد "کُنج" در شاهنامه"، ایران‌شناسی 1378/ 2، ص 352ـ 354.

"کاروانی زده شد..."، پر 1380/ 188، ص 8 ـ 9.

"کتابشناسی تاریخ اداری ایران و چند یادداشت"، آینده 1372/ 4ـ 6، ص 303ـ 310.

"کتابشناسی فردوسی"، سیمرغ 1357/ 5، ص 70ـ 74.

"کنگ‌دژ، روایتی الحاقی در داستان سیاووش؟"، نشریهٔ دانشکدهٔ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه آذرآبادگان، 1353/ 112، ص 385ـ 404.

"کیخسرو و کوروش"، ایران‌شناسی 1374/ 1، ص 158ـ 170.

"گردشی در گرشاسپ‌نامه"، ایران‌نامه 1362/ 3، ص 388ـ 423؛ 4، ص 513 ـ 559، ص 94 ـ147.

گل رنج‌های کهن، به کوشش علی دهباشی، تهران 1372، 444 صفحه. (دربارهٔ آن: هستی 1372/ 3، ص180ـ 180؛ رودکی 1372/ 8، ص 51.

"مأخذ اصلی شاهنامهٔ ابومنصوری"، فصل کتاب 1372/ 12ـ 13، ص168ـ 173.

"مردگیران (جشن بهاری زنان)"، ایران‌شناسی 1384/ 3، ص 435ـ 441.

"مُشکدانه (درنگی در ادبیات ساسانی)"، ایران‌شناسی 1383/ 2، ص 227ـ 239.

"مطالعات حماسی 1ـ حماسه‌سرای باستان"، سیمرغ 5/ 2537، ص 3ـ 27.

"معرفی سه قطعهٔ الحاقی در شاهنامه"، ایران‌شناسی 1368/ 4، ص675 ـ690.

"معرفی قطعات الحاقی شاهنامه"، ایران‌نامه 1363/ 1، ص 26ـ 53؛ 2، ص 246ـ 261.

"معرفی و ارزیابی برخی از دستنویسهای شاهنامه"، ایران‌نامه 1364/ 3، ص 378ـ 406؛ 1، ص16ـ 47؛ 2، ص225ـ 255.

"معرفی یک نسخهٔ معتبر شاهنامه"، فرخنده‌پیام، مشهد 1360، ص60 ـ 105.

"معنی دیگری از "ایران" و "ایرانیان" در شاهنامه"، ایران‌شناسی 1383/ 1، ص 48ـ 51.

"میترائیسم و مسیحیت"، جهان پزشکی، سال هفتم، شمارهٔ 1، ژانویه 1349، ص 42ـ 45.

"نبرد رستم فرّخزاد با سعد وقّاص (حماسه و تاریخ)"، نامهٔ ایران باستان 1383/ 1، ص 3ـ 8.

"نظری دربارهٔ هویّت مادرِ سیاوش"، ایران‌نامه 1378/ 2، ص 273ـ 277.

"نفوذ بوستان در شاهنامه"، ایران‌نامه 1364/ 4، ص624 ـ 626.

نکته‌های پراکنده: 1ـ "نکته‌ای دربارهٔ بار" (ایران‌نامه 1367/ 1، ص183) 2ـ "چند نکته دربارهٔ بار" (ایران‌شناسی 1369/ 1، ص229ـ 230) 3ـ "نکته‌ای دربارهٔ بار" (ایران‌شناسی 1369/ 4، ص 886 ـ887) 4ـ "کنایهٔ نظامی به مذهب فردوسی" (ایران‌شناسی 1371/ 3، ص663 ـ664) 5ـ "دو نکته در آیین بار" (ایران‌شناسی 1371/ 3، ص 664 ـ 665) 6ـ "فرّ کلاه" (ایران‌شناسی 1371/ 3، ص665 ـ 666) 7ـ "نام و ننگ" (ایران‌شناسی 1371/ 4، ص 873 ـ874) 8ـ "خداوندِ نام" (ایران‌شناسی 1371/ 4، ص 874 ـ 875) 9ـ "فوردین نه فرودین" (ایران‌شناسی 1371/ 4، ص 875 ـ 876) 10ـ "سیاوخش‌گرد نه سیاووش‌کرد" (ایران‌شناسی 1372/ 1، ص617 ـ 619) 11ـ "زروان و مهبود" (ایران‌شناسی 1372/ 1، ص219) 12ـ "سه‌پایه و آیین بست نشستن" (ایران‌شناسی 1372/ 1، ص219ـ 220) 13ـ "برخی از شیوه‌های تحقیر" (ایران‌شناسی 1372/ 3، ص 676 ـ 678) 14ـ "و باز نکته‌ای در آیین بار" (ایران‌شناسی 1372/ 3، ص678) 15ـ "یک ضرب‌المثل کهن" (ایران‌شناسی 1372/ 3، ص 678 ـ 679) 16ـ "یک ضرب‌المثل کهن دیگر" (ایران‌شناسی 1372/ 3، ص 679) 17ـ "گُش جنبیدن" (ایران‌شناسی 1372/ 3، ص679 ـ 680) 18ـ "جای پای آدم" (ایران‌شناسی 1372/ 3، ص680) 19ـ "کسی را به جای خود خواباندن" (ایران‌شناسی 1372/ 4، ص900) 20ـ "وَرَن‌چشمی" (ایران‌شناسی 1372/ 4، ص902) 21ـ "تبدیل مصوّت مرکب au / ou به ō" (ایران‌شناسی 1372/ 4، ص 902) 22ـ "قاعدهٔ تبدیل الف کشیده به واو معلوم در زبان گفتار" (ایران‌شناسی 1372/ 4، ص 902 ـ903) 23ـ "چند نکته در آیین بار در دربار ماد و هخامنشی" (ایران‌شناسی 1373/ 2، ص442ـ 446) 24ـ "اهمیّت کتاب "آیین کوروش" در پژوهش فرهنگ ایران باستان" (ایران‌شناسی 1373/ 2، ص446ـ 449) 25ـ "مرداس و ضحّاک" (ایران‌شناسی 1373/ 4، ص 912 ـ913) 26ـ "کیکاوس و دیاکو" (ایران‌شناسی 1373/ 4، ص913ـ 915) 27ـ "کیکاوس و کیاگسار" (ایران‌شناسی 1373/ 4، ص915ـ 916) 28ـ "برخی از باورداشتهای همسان میان مآخذ هخامنشی و روایات شاهنامه" (ایران‌شناسی 1375/ 2، ص422ـ 426).

"نگاهی به هزار بیت دقیقی و سنجشی با سخن فردوسی"، ایران‌شناسی 1378/ 3، ص 510 ـ530؛ 1378/ 4، ص 750ـ 769؛ 1379/ 1، ص 58 ـ81.

"نگاهی تازه به زندگی‌نامهٔ فردوسی"، نامهٔ ایران باستان 1385/ 11ـ 12، ص 3ـ 25.

"نگاهی نامتخصص به سینما و تئاتر ایران"، جُنگ تئاتری (شمارهٔ دوم)، ویژهٔ فستیوال تئاتر ایرانی (کلن)، انجمن تئاتر ایران و آلمان، کلن، تابستان 1380/ 2001، ص 2ـ 8.

"نمونه‌های نخستین انسان و نخستین شهریار در تاریخ افسانه‌ای ایران"، ایران‌نامه 1366/ 1، ص 143ـ 145.

"همه کشور ایرانیان را دهم"، آینده 1360/ 6، ص448ـ 453.

"هوشنگ و دیاکو"، ایران‌شناسی 1375/ 3، ص 473ـ 479.

"هویت ایرانی و مرزهای ایران فرهنگی" (خلاصهٔ مقالات "ایران در گذشت روزگاران")، گلستان هنر 1384/ 1، ص 36ـ 54.

یادداشت‌های شاهنامه، بخش یکم 1ـ 2، نیویورک 1380/ 2001، بیست و چهار + 931 صفحه. یادداشت‌های شاهنامه، بخش دوم، نیویورک 2006.

یادداشت‌های شاهنامه، بخش 3 (با همکاری محمود امیدسالار و ابوالفضل خطیبی)، سیزده + 417 صفحه، نیویورک (زیر چاپ).

یادداشت‌های شاهنامه، بخش 4، نیویورک (زیر چاپ).

"یادداشتهایی در تصحیح انتقادی بر مثال شاهنامه"، ایران‌نامه 1365/ 3، ص362ـ 390؛ 1، ص47ـ 75؛ 2، ص2250ـ 285.

"یادی از دانشمندی رنجدیده و ناکام: فریتس ولف"، ایران‌شناسی 1369/ 2، ص417ـ 422؛ تجدید چاپ: کلک 1370/ 14ـ 15، ص 121ـ 126.

"یک روایت در پنج اثر"، ایران‌شناسی 1382/ 3، ص 502 ـ507.

"یک معنی انتزاعی دیگر از آواز و گشتگیِ آن در برخی از دستنویسها و چاپهای شاهنامه"، ایران‌شناسی 1377/ 2، ص 297ـ 301.

"یکی داستان‌ است پر آب چشم (دربارهٔ موضوع نبرد پدر و پسر)"، ایران‌نامه 1361/ 2، ص 164ـ 205.

"یکی دخمه کردش ز سمّ ستور"، نشریهٔ دانشکدهٔ ادبیّات و علوم انسانی دانشگاه آذرآبادگان، 1357/ 124، ص 462ـ 470.

"یکی مهتری بود گردن‌فراز (تأملی در دیباچهٔ شاهنامه)"، مجلهٔ دانشکدهٔ ادبیّات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی، 1356/ 2، ص 197ـ 215.

 

ب ـ نقد و پاسخ به نقد

"احمد تفضّلی ـ ژاله آموزگار، نمونه‌های نخستین انسان و نخستین شهریار در تاریخ افسانه‌ای ایران"، ایران‌نامه 1366/ 1، ص143ـ 145.

"اختیارات شاهنامه"، هستی 1372/ 3، ص 102ـ 118.

"دربارهٔ رستم و سهراب بنیاد شاهنامه"، سخن، دورهٔ 23، 1353، شمارهٔ 11، ص1168ـ 1174، شمارهٔ 12، ص 1293ـ 1301؛ دورهٔ 24، شمارهٔ 1، ص33ـ 43.

"داود منشی‌زاده، مطالعات موضع‌نگاری ـ تاریخی دربارهٔ حماسهٔ ملی ایران"، آینده 1358/ 4ـ 6، ص352ـ 366؛ 7ـ 9، ص 616 ـ 631.

"روش نوینی در نقد!"، ایران‌شناسی 1371/ 2، ص 346ـ 354.

"شاهنامهٔ دیگران"، کیهان فرهنگی 1369/ 2، ص36ـ 39.

"شاهنامهٔ لکی"، به اهتمام حمید ایزدپناه، ایران‌شناسی 1384/ 4، ص 795ـ 799.

"شاهنامه و موضوع نخستین انسان"، ایران‌نامه 1362/ 2، ص 223ـ 228.

"گناه از کیست؟ از فوکو!"، ایران‌شناسی 1374/ 3، ص 531 ـ 539.

"نکاتی بر ملاحظاتی"، ایران‌شناسی 1380/ 2، ص 325ـ 343.

"نکته‌هائی دربارهٔ سی نکته در ابیّات شاهنامه"، آینده 1363/ 2ـ 3، ص113ـ 125؛ 4ـ 5، ص331ـ 341.

"نمونه‌هایی از تحریف گزارش پیشینیان"، پر 1371/ 83، ص 36ـ 40.

 

ج ـ داستان، فیلم‌نامه، نمایش‌نامه

از ما بهتران، سنگ 1380/ 12، ص 66 ـ74.

افسانهٔ مرغ عشق، انتشارات نمودار (بیلفلد) 1377/ 1998، 57 صفحه.

برگی چند از روزنامهٔ سفر فرنگستان، پر 1377/ 156، ص 24ـ 25.

پستچی محلهٔ ما و سیاست انگلیس، پَر 1377/ 148، ص 22ـ 25. بازچاپ: تمبر 1382/ 15، ص 24ـ 26.

تحریر شد، تَمّت، پَر 1377/ 151، ص 18ـ 22.

ترن لندن به منچستر سر ساعت حرکت کرد، پر 1377/ 55، ص 25.

زال و رودابه (فیلم‌نامه) سنگ 1377/ 8 و 9، ص 118ـ 135.

زن کاردان و مردان نادان (نمایشنامه)، پر 1377/ 153، ص 22ـ 27.

مرگ هدهد، پر 1377/ 158، ص 28ـ 31.

مرد پیر و چنار کهن، سنگ 1380/ 11، ص 37ـ 42.

گنجشک‌های پکن، پَر 1377/ 147، ص 20ـ 21؛ چاپ دوم: سنگ، آخن (آلمان) 1377/ 6 ـ7، ص 105ـ 106.

من همیشه کمی دیر میرسم، پر 1378/ 170، ص 21.

موضوع انتقال بخشی از بیماران تیمارستان لندن به تیمارستان منچستر، پر 1378/ 160، ص 34؛ چاپ دوم: آسمایی 1379/ 15، ص 7.

یادداشت‌های آقای خجالتی، پر 1379/ 172، ص 22ـ 24.

 

د ـ شعر

اردنگ مادر، گوهران 1383/ 6، ص 147.

اروتیکا پرسیکا (26 رباعی) پر 1378/ 164، ص 26ـ 28.

افسوس افسوس! (9 رباعی)، پر 1380/ 185، ص 13.

آوای نرم هوس (7 رباعی)، پر 1380/ 184، ص 25.

با یاد ایران (6 رباعی)، پر 1380/ 192، ص 11.

بیا نشینیم ای دوست...، بخارا 1383/ 35، ص 160.

پرسیکُس آمُریس (14 رباعی)، پر 1378/ 166، ص 26ـ 27.

ترانه (چهار رباعی)، کارنامه 1379/ 6، ص 71.

چند دوبیتی، پر 1381/ 197، ص 15.

خلواره (ترانه‌ها)، بیلفلد (آلمان) 1376 (1997)، 68 صفحه. 

در سوگ لاله و لادن، بخارا 1382/ 29 ـ30، ص 138ـ 139.

سیرک مسکو، پر 1378/ 168، ص 29ـ 31.

گفت و شنود، پر (چاپ واشنگتن)، 1369/ 58، ص 18ـ 21، 29.

منم آن ماهی دور از دریا، پر 1381/ 203، ص 13.

نگاره‌های رنگین هوس (5 رباعی)، پر 1380/ 193، ص 23.

هَلا اهورا! ـ تا هسته خسته هستم! (دو غزل)، کارنامه 1377/ 4، ص 89.

یک دل همه پر ز مهرِ ایران دارم (4 رباعی)، بخارا 1384/ 42، ص 186.

 

ه ـ گفتگوها

مصاحبه روزنامهٔ مردم‌سالاری، تهران 15 شهریور 1386، شمارهٔ 1609؛ بازچاپ در ایران‌شناسی 1386/ 3، ص 400ـ 425؛ بازچاپ در روزنامهٔ نیمروز، چاپ لندن.

سرچشمه‌های تدوین تاریخ ایران (گفتگو)، تلاش، هامبورگ (آلمان) 1384/ 23، ص 110ـ 116.

گفتگو، کلک 1374/ 68 ـ70، ص 230ـ 260.

گفتگو، گلچرخ (چاپ تهران) 1374/ 12، ص 8 ـ12؛ 1375/ 13، ص22ـ 24؛ 1375/ 14، ص 36ـ 37.

 

آثار اینترنتی

ادب، نوف http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/pdf/adab.pdf

از باغ بهار عشق... (رباعی)، نوف http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/khaleghi.htm

چه دیر آمد و... (غزل)، نوف http://www.noufe.net/persish/Khaleghi/text/qazal.khaleghi.htm

ده روز مهر گردون (غزل)، نوف http://www.noufe.net/persish/Khaleghi/khaleghi.htm

سرگذشت زبان فارسی، روزنامک http://www.rouznamak.blogfa.com/post-351.aspx

سنجشی کوتاه میان همر و فردوسی، http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/text/esfahan.htm

مردگیران (جشن بهاری زنان)، نوف http://www.noufe.com/

مُشکدانه (درنگی در ادبیات ساسانی)، نوف http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/pdf/khaleghi.pdf

نقدی بر تاک‌های عاشق، نوف http://www.noufe.com/persish/naghd/text/khaleghi.htm

 

گفتگوهای اینترنتی:

جشن‌های ایرانی را می‌شود زنده کرد، گفت و گو از نوشین شاهرخی، نوف http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/text/mehregan.htm

 

در رابطه با تاریخچه‌ی نوروز، گفتگو از نوشین شاهرخی، نوف http://www.noufe.com/persish/goftegu/text/khaleghi.htm

 

«شاهنامه نبود، زبان فارسی از بين می‌رفت»، ایسنا  http://www.isna.ir/Main/NewsView.aspx?ID=News-940978&Lang=P

 

جشنوارهٔ هفتادسالگی جلال خالقی مطلق در سایت نوف

نیلوفر احمدپور و مسعود لقمان http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/jashnvare/ahmadpur.loghman.htm

محمود امیدسالار  http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/jashnvare/omidsalar.htm

ابوالفضل خطیبی  http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/jashnvare/khatibi.pdf

جلیل دوستخواه  http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/jashnvare/Doostkhah.htm

جلال خالقی مطلق http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/jashnvare/Dr.Khaleghi.htm

نوشین شاهرخی http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/jashnvare/n.shahrokhi.htm

رضا مرادی غیاث‌آبادی http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/jashnvare/ghiasabadi.htm

خسرو ناقد http://www.noufe.com/persish/Khaleghi/jashnvare/khosro.naghed.htm

 

ویژه نامه‌ی «مثلث فردوسی ، شاهنامه ، خالقی مطلق»، در سایت آتیبان

ابوالقاسم اسماعیل‌پور http://www.atiban.com/article.aspx?id=1201

سجاد آیدنلو  http://www.atiban.com/article.aspx?id=1202

ابوالفضل خطیبی http://www.atiban.com/article.aspx?id=242

جلیل دوستخواه http://www.atiban.com/article.aspx?id=1204

نوشین شاهرخی http://www.atiban.com/article.aspx?id=1200

نوشین شاهرخی http://www.atiban.com/article.aspx?id=375

گفتگوی پوریا گل‌محمدی http://www.atiban.com/article.aspx?id=1197

پوریا گل‌محمدی http://www.atiban.com/article.aspx?id=537

 

 

شرکت در کنگره‌ها و سمینارها، از جمله: مشهد 1354، تبریز 1354، فرایبورگ (آلمان 1354 (1975)، همدان 1356، هامبورگ (آلمان 1365 (1986)، لیدن (هلند) 1365 (1986)، لندن (انگلستان) 1368 (1989)، لوس‌آنجلس (ایالات متحده) 1369 (1990)، واشنگتن (ایالات متحده) 1369 (1990)، کلن (آلمان) 1369 (1990)، واشنگتن 1370 (1991)، لوس‌آنجلس 1370 (1991)، پاریس 1370 (1991)، لندن 1370 (1991)، وین (اطریش) 1370 (1991)، گراتس (اطریش) 1370 (1991)، شیراز 1385، مشهد 1385، تهران 1385.

 

 

مشاغل افتخاری:

مشاور دانشنامهٔ ایرانیکا، چاپ نیویورک؛ مشاور مجلهٔ ایران‌شناسی، چاپ واشنگتن، عضو هیئت تحریریهٔ نامهٔ ایران باستان، چاپ تهران؛ مشاور مجلهٔ ایران‌شناختی، چاپ تهران؛ مشاور مجلهٔ کارنامه، چاپ پاریس؛ مشاور مجلهٔ ره‌آورد، چاپ لوس‌آنجلس؛ عضو هیأت امنای موزهٔ ایران در هامبورگ؛ مدیرعامل کانون فردوسی (وابسته به مرکز دایرة‌المعارف اسلامی، تهران)؛ عضو هیئت مشاوران عالی دورهٔ جدید فرهنگنامهٔ جهان ایران‌شناسی؛ مشاور "نقش شاهنامه" در دانشگاه‌های کمبریج و ادینبورگ؛ عضو هیئت بررسی کتاب بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار.

 

„cAbbāsī Rabenǰanī“, EIr (Encyclopaedia Iranica, Ed. By E. Yarshater, New York), Vol. I, p. 89.

„Abu’l- cAbbās b. Hanūd Marvazī“, EIr, Vol. I, pp. 248-49.

„Abū cAlī M. b. A. Balḵī“, EIr, Vol. I, pp. 254- 55.

„Abū Hafs Soḡdī“, EIr, Vol. I, p. 294.

„Abū Mansūr M. b. cAbd-al-Razzāq“, EIr, Vol. I, P. 335.

„Abū Mansūr Ma cmarī“, EIr, Vol. I, p. 337.

„Abū Tāher Ḵātūnī“, EIr, Vol. I, P. 387.

„Adab“, EIr, Vol. I, pp. 431- 39.

„Aḡrērat“, EIr, Vol. I, pp. 612- 13.

„Aḵtar“, EIr, Vol. I, pp. 730-31.

„Akvān-e Dīv“, EIr, Vol. I, p. 740.

„Amīrak Balcamī“, EIr, Vol. I, pp. 971- 72.

„Amīrak Tūsī“, EIr, Vol. I, pp. 972- 73.

„ cA. Nūšīn, Soxanī čand dar bāre-ye Schahname“. Der Islam 50/ 1973, S. 357-360.

„cA. Nūšīn, Waženāmak“, Der Islam 51/ 1972, S. 225-226.

„Andarīmān“, EIr, Vol. II, pp. 10-11.

„Anōšazād“, EIr, Vol. II, pp. 99- 100.

„Ardašīr“, EIr, Vol. II, p. 382.

„Ārmīn“, EIr, Vol. II, p. 483.

„Asadī Tūsī“, EIr, Vol. II, pp. 699-700.

„cAsǰadī“, EIr, Vol. II, pp. 766-77.

„Aškaš“, EIr, Vol. II, pp. 769-70.

„Aškbōs“, EIr, Vol. II, p. 770.

„Ašraf Ḡaznavī“, EIr, Vol. II, pp. 794- 95.

„Awhadī Marāḡa’ī“, EIr, Vol. III, p. 119.

„cAyyūqī“, EIr, Vol. III, pp. 167- 68.

„Āzādsarv“, EIr, Vol. III, p. 178.

„Aždahā“, EIr, Vol. III, pp. 199-203.

„Azraqī Heravī“, EIr, Vol. III, pp. 272-73.

„Babr-e Bayān“, EIr, Vol. III, pp. 324-25.

„Bādāvard“, EIr, Vol. III, pp. 365-66.

„Bahman“, EIr, Vol. III, pp, 489-90.

„Bahram“, EIr, Vol III, pp. 522-23.

„Bahrām b. Mardānšāh“, EIr, Vol. III, p. 523.

„Bahrām Sīāvošān“, EIr, Vol. III, p. 525.

„Bār“, EIr, Vol. III, pp. 730-34.

„Bārmān“, Vol. III, P. 809.

„Barmāya“, Vol. III, P. 809.

„Barzīn“, Vol. III, P. 841.

„Bāysongorī Šāh-namā“, EIr. Vol IV, pp. 9-10.

„Behzād“, Vol. IV, pp. 113-14.

„Bīžan“, Vol. IV, pp. 309-10.

„Borzmehr“, vol. IV, P. 380.

„Borzūya“, EIr, Vol. IV, pp. 381-82.

„Bozgūš“, EIr, Vol. IV, p. 425.

„Bozorgmehr“, EIr, Vol. IV, pp. 427-29.

„China in Medieval persian Literature“, EIr, Vol. V, pp. 454-55.

„Daqīqī“, EIr, Vol. VI, pp. 661-62.

„Daqīqīs Geburtsort“, Der Islam 53/ 1976, S. 115- 19.

„Davāzdah Roḵ“, EIr, Vol. VII, pp. 135-36.

„Derafš-e Kāvīān“, EIr, Vol. VII, pp. 315-16.

„Der Plan einer neuen Schahname Edition“, Studia Iranica 10/ 1981, S. 85-92.

Die Frauen im Schahname. Ihre Geschichte und Stellung unter gleichzeitiger Berücksichtigung vor- und nachislamischer Quellen. Freiburg 1971 (Islamkundliche Untersuchungen. Band 12); XIII + 235 S.

„Die Reste altiranischer Anschauung über das Pferd im Šāhnāma“. (gehalten in XIX. Deutscher Orientalistentag vom 28. Sep. bis 4. Okt. 1975 in Freiburg im Breisgau) ZDMG 1977, Sup. III, 2, S. 117-28.

„Erotic Literature“, EIr, Vol. VIII, pp. 558-560.

„Etiquette“, EIr, Vol IX, pp. 45- 48.

„Farāmarz-Nāma“, EIr, Vol IX, pp. 240-41.

„Faranqīs“, EIr, Vol. IX, pp. 242-43.

„Farīborz“, EIr, Vol. IX, pp. 279-80.

„Faršēdward“, EIr, Vol. IX, p. 373.

„Firdausī und seine Einstellung zu Daqīqī“, ZDMG 124/ 1974Z S. 73-93.

„Forūd“, EIr, Vol. X, p. 107.

„Gaždaham“, EIr, Vol. X, p. 384.

„Gēv“, EIr, Vol. X, p. 577-78.

„Gordāfarid“, EIr, Vol. XI, p. 138.

„Gorgin“, EIr, Vol. XI, p. 163.

„Gošasb Bānu“, EIr, Vol. XI, p. 170-71.

„Gostaham“, EIr, Vol. XI, p. 171.

„Statistics of omitted and Spurious Verses in six Manuscripts of the Shāhnāma“, translated by M. Omidsalar, Studia Iranica, Tome 26/ 1997, fas. 1, pp. 17-45.

„Zabihollah Safa“, Iranzamin 1999/ 4-5, S. 492-94.